Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer, 21 Σεπτεμβρίου, οι συντάκτες του meGreek θέλησαν να αφιερώσουν λίγα λόγια στους ανθρώπους που ζουν με τη νόσο, αλλά και σε εκείνους που βρίσκονται καθημερινά δίπλα τους. Γιατί πίσω από κάθε αριθμό υπάρχει ένας άνθρωπος, μια ολόκληρη ζωή και μια οικογένεια που προσπαθεί να κρατήσει κοντά της τις αναμνήσεις, τις συνήθειες και τις μικρές καθημερινές στιγμές.
Η 21η Σεπτεμβρίου καθιερώθηκε ως Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer το 1994, ενώ ολόκληρος ο Σεπτέμβριος είναι ο Παγκόσμιος Μήνας Alzheimer. Το φετινό μήνυμα δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης και στην αξία του να γνωρίζουμε νωρίτερα τι συμβαίνει.
Στον Καναδά, σύμφωνα με την Alzheimer Society of Canada, 771.939 άνθρωποι ζούσαν με άνοια στις αρχές του 2025. Ο αριθμός αυτός αναμένεται να ξεπεράσει το 1,7 εκατομμύριο μέχρι το 2050. Η ίδια μελέτη εκτιμά ότι περισσότεροι από 6,3 εκατομμύρια άνθρωποι στον Καναδά θα αναπτύξουν άνοια, θα ζήσουν με αυτήν ή θα πεθάνουν έχοντας τη νόσο κατά την περίοδο 2020–2050.
Στην Ελλάδα, οι διαθέσιμες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για περισσότερους από 250.000 ανθρώπους που ζουν με άνοια, ενώ περίπου 350.000 άνθρωποι υπολογίζεται ότι ζουν με Ήπια Νοητική Διαταραχή. Οι αριθμοί αυτοί αφορούν τους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν τις συγκεκριμένες καταστάσεις και δεν αποτυπώνουν το ευρύτερο οικογενειακό και κοινωνικό αποτύπωμα της φροντίδας.
Η άνοια είναι ένας γενικός όρος που περιλαμβάνει διαφορετικές παθήσεις και καταστάσεις οι οποίες μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία του εγκεφάλου. Το Αλτσχάιμερ είναι η συχνότερη αιτία άνοιας. Τα συμπτώματα και η εξέλιξή τους διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο και μια μεμονωμένη δυσκολία στη μνήμη, στον προσανατολισμό ή στην εύρεση μιας λέξης δεν αρκεί από μόνη της για να συνδεθεί με άνοια ή Αλτσχάιμερ.
Πέρα όμως από τους αριθμούς και τις ιατρικές περιγραφές, υπάρχει η καθημερινότητα. Η ανάγκη για υπομονή, η επανάληψη μιας ερώτησης, η αγωνία ενός ανθρώπου που προσπαθεί να θυμηθεί και η παρουσία εκείνου που στέκεται δίπλα του. Εκεί βρίσκεται ίσως και η πιο ανθρώπινη πλευρά της ασθένειας.
Σε αυτή την πλευρά μας ταξιδεύει και μια μικρή ελληνική ταινία που οι συντάκτες του meGreek ξεχώρισαν. Είναι το «Σε 10 λεπτά» του Κριστιάν Νίρκα, μια ταινία μικρού μήκους που δημιουργήθηκε το 2022 με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer. Γυρίστηκε στην Ανθούσα το καλοκαίρι του 2022 και πρωταγωνιστούν η Χριστίνα Τσάφου και η Ελένη Κόντη.
Η ιστορία ξεκινά σε μια στάση λεωφορείου, όπου μια μεγαλύτερη γυναίκα πιάνει κουβέντα με μια νεότερη κοπέλα. Η συζήτηση μοιάζει απλή και καθημερινή. Σιγά σιγά όμως εμφανίζονται μικρές δυσκολίες στη μνήμη και στον ειρμό της συζήτησης και ο θεατής αρχίζει να αντιλαμβάνεται πως πίσω από τις λέξεις υπάρχει μια πολύ πιο βαθιά ιστορία. Η ταινία αφήνει το συναίσθημα να έρθει φυσικά και κρατά την αποκάλυψη του τέλους για τον ίδιο τον θεατή.
Οι συντάκτες του meGreek προτείνουν να αφιερώσετε τα λίγα λεπτά που διαρκεί η ταινία. Mερικές φορές μια μικρή ιστορία μπορεί να μας θυμίσει κάτι πολύ μεγάλο. Ότι πίσω από τη διάγνωση υπάρχει πάντα ένας άνθρωπος και δίπλα του άνθρωποι που συνεχίζουν να αγαπούν, να φροντίζουν και να είναι εκεί.
